tháng 7 28, 2018 HOÀNG CẦM THANG (Thương hàn luận)

1- Thành phần:

- Hoàng cầm                                          :                                    12 - 16g

- Chích cam thảo                       :                                          6-8g

- Thược dược                                          :                                      12-16g

- Đại táo                                    :                                     3-6 quả

2-    Cách dùng: Sắc nước uống chia 2-3 lần trong ngày.

3-    Tác dụng: Thanh nhiệt, trị lỵ, hòa trung, chỉ thống.

4-    Giải thích bài thuốc:

Trong bài thuốc vị Hoàng cầm thanh vị trường thấp nhiệt, là chủ dược, Thược dược điều huyết hòa can, giảm đau bụng, Cam thảo, Đại táo hòa tỳ vị.

5- Ứng dụng lâm sàng:

Bài thuốc này dùng trong các trường hợp tiêu chảy, kiết lỵ do đại tràng thấp nhiệt, có các triệu chứng tiêu chảy hoặc đi lỵ bụng đau, người nóng, miệng đắng lưỡi đỏ, mạch huyền sác. Trường hợp nhiệt lỵ, bụng đau mót rặn dùng bài này bỏ Đại táo gọi là bài Hoàng cầm Thược dược thang (Hoạt pháp cơ yếu) trường hợp lỵ thuộc trực chứng, phân có mủ máu, bụng đau mót rặn bỏ Đại táo gia Hoàng liên, Đại hoàng, Binh lang, Đương qui, Mộc hương, Nhục quế gọi là bài Thược dược thang (Hà gian lục thư).

Trường hợp thấp nhiệt lỵ dùng bài thuốc bỏ Đại táo bội Bạch thược gia những thuốc hành khí đạo trệ như Chỉ thực, Mộc hương.

Trường hợp lỵ kèm theo nôn gia Bán hạ, Sinh khương gọi là bài Hoàng cầm gia Bán hạ Sinh khương thang (Thương hàn luận).

Trường hợp chứng tả lỵ do hàn thấp, rêu lưỡi trắng, mạch "trì hoạt" không khát nước, không nền dùng bài này.